یک جوش قرمز درست قبل از عروسی یا مصاحبه کاری، خیلی‌ها را کلافه می‌کند. جوش فقط مال دوره نوجوانی نیست و در بزرگسالی هم پیش می‌آید. درمان جوش صورت بیشتر وقت‌ها با چند عادت ساده در خانه شروع می‌شود. فقط باید صبور باشید، چون پوست زود جواب نمی‌دهد.
توجه: این مطلب برای آگاهی است و جای معاینه پزشک را نمی‌گیرد. اگر باردار هستید یا قصد بارداری دارید، هیچ کرم یا قرص جوش را بدون نظر پزشک شروع نکنید.
جوش صورت از کجا می‌آید؟
روی پوست ما منافذ ریزی هست که چربی از آن‌ها بیرون می‌آید. وقتی چربی اضافه و سلول‌های مرده پوست این منافذ را می‌بندند، جوش سر سیاه یا سرسفید درست می‌شود. اگر باکتری هم در این منفذ رشد کند، جوش قرمز، دردناک و چرکی می‌شود.
به گفته سرویس سلامت بریتانیا (NHS)، تغییر هورمون‌ها در بلوغ، دوران قاعدگی، بارداری و یائسگی می‌تواند جوش را بیشتر کند. بعضی داروها و کرم‌ها یا روغن‌های مو که پوست را چرب می‌کنند هم مقصرند. سندرم تخمدان پلی‌کیستیک هم در بعضی خانم‌ها با جوش همراه است.
درمان جوش صورت در خانه: قدم‌های ساده
این کارها پایه هر درمانی است، حتی اگر بعداً دارو هم بگیرید:
- صورت را روزی دو بار با آب ولرم و یک شوینده ملایم بشویید. بیشتر از این نه، چون شستن زیاد پوست را تحریک می‌کند.
- صورت را با لیف یا اسکراب زبر نسابید. با نوک انگشت و آرام بشویید و با حوله تمیز خشک کنید.
- شب‌ها قبل از خواب حتماً آرایش را پاک کنید.
- کرم و ضدآفتاب را از نوع بدون چربی یا «نان‌کومدوژنیک» انتخاب کنید. این محصولات منافذ را نمی‌بندند.
- اگر موهایتان چرب است و روی پیشانی می‌ریزد، آن را مرتب بشویید.
- روبالشی و حوله صورت را زود به زود عوض کنید و گوشی موبایل را گاهی تمیز کنید.
راهنمای دولتی سلامت استرالیا (healthdirect) می‌گوید بعد از شستن، یک مرطوب‌کننده یا ضدآفتاب سبک بزنید. پوست خشک و تحریک‌شده هم زودتر جوش می‌زند.
جوش را نترکانید
وسوسه ترکاندن جوش جلوی آینه را همه می‌شناسیم. ولی فشار دادن جوش، چرک و باکتری را عمیق‌تر می‌برد. نتیجه‌اش معمولاً جوش بزرگ‌تر، لک قهوه‌ای و گاهی جای گود روی پوست است. NHS صریحاً می‌گوید ترکاندن جوش می‌تواند جای زخم بگذارد. تا جای ممکن دستتان را هم از صورت دور نگه دارید.
باورهای غلط درباره جوش
خیلی از ما شنیده‌ایم که شکلات، گردو یا غذای چرب جوش می‌آورد. طبق مدلاین‌پلاس، شواهد کمی هست که این غذاها جوش بیشتر آدم‌ها را بدتر کنند. البته اگر خودتان دیده‌اید غذای خاصی جوشتان را زیاد می‌کند، کمش کنید.
کثیفی هم علت جوش نیست. پس شستن مداوم صورت کمکی نمی‌کند و حتی ضرر دارد. استرس هم به‌تنهایی جوش درست نمی‌کند، ولی می‌تواند جوش موجود را بدتر کند. خواب کافی و کمی پیاده‌روی برای پوست هم خوب است.
دارو برای درمان جوش صورت
برای جوش خفیف، داروساز می‌تواند ژل یا کرم‌هایی مثل بنزوئیل پراکساید یا سالیسیلیک اسید پیشنهاد کند. این‌ها در شروع ممکن است پوست را کمی خشک یا قرمز کنند.
اگر جوش شدیدتر باشد، پزشک ممکن است کرم‌های رتینوئیدی، آنتی‌بیوتیک موضعی یا خوراکی یا داروهای هورمونی تجویز کند. برای جوش خیلی شدید، داروی ایزوترتینوئین هم هست. این دارو در بارداری خطرناک است و فقط باید زیر نظر پزشک پوست مصرف شود. داروی جوش دوست یا خواهرتان را هم امتحان نکنید.
به گفته healthdirect، بیشتر درمان‌ها دو تا سه ماه طول می‌کشد تا اثرشان دیده شود. پس اگر بعد از دو هفته نتیجه نگرفتید، درمان را رها نکنید.
کی باید پزشک پوست ببینید؟
- کارهای خانگی و داروهای داروخانه بعد از چند هفته کمکی نکرده‌اند.
- جوش‌ها زیاد، عمیق، بزرگ و دردناک‌اند یا جای زخم می‌گذارند.
- پوست اطراف جوش داغ، متورم و قرمز شده است. این ممکن است نشانه عفونت باشد.
- جوش روی روحیه‌تان اثر گذاشته، از جمع دوری می‌کنید یا احساس افسردگی دارید.
درمان زودتر جلوی جای جوش را هم می‌گیرد. برای مطالب بیشتر درباره پوست و سلامت روزمره به وبلاگ بهینتو سر بزنید. اگر درباره جوش صورت خودتان یا فرزند نوجوانتان سؤالی دارید، می‌توانید آن را با دستیار سلامت بهینتو مطرح کنید.
